GENIETEN

Het is ieder jaar weer genieten van dat jonge spul! Het gaat geweldig met de steenuilen en in het gebied Zwolle/Wijhe/Olst staat de "pullenteller" inmiddels op 88 geringde jongen. Ook zijn de eerste torenvalken aan de beurt en levert een haviknest een paar super-dames op.

De steenuilen hebben een bijzonder goed broedseizoen. Wat opvalt is dat in veel nestkasten meer vogels als prooirest worden aangetroffen dan muizen. Vooral spreeuwen zijn de klos maar ook af en toe een merel of huismus. Als er al muizen in de kasten liggen dan zijn het geen veldmuizen. En in enkele gebieden worden veel meikevers aangevoerd. Tot nu toe kon ik al drie nesten ringen met 6 jongen. Wij zijn met het ringen nog maar op 40% van de bezette nestkasten, dus dat beloofd nog wat.

De torenvalken zijn gemiddeld genomen laat begonnen met de eileg. De eerste drie nesten zijn nu geringd, terwijl dit in andere jaren al in de derde week van mei gebeurd. Ook hier liggen nauwelijks muizen in de kasten en is het hard werken voor de oude vogels om voldoende prooi aan te slepen. In één van de drie nesten waren 4 jongen en die kregen kennelijk voldoende voedsel want het zwaarste vrouwtje woog 262 gram.

Maar voor wat betreft gewicht spanden drie havik-dames vandaag de kroon. De oudste was ongeveer 22 dagen oud en woog ruim 850 gram. Supervogels!

Resten van spreeuwen en een muis in een nestkast met 4 jonge steenuilen van enkele dagen oud.

 Betrapt bij de nestcontrole van de vier jonge steenuiltjes :)

Niet vrolijk kijkend onderging deze torenvalk-dame de meet- en weegsessie.

HERE WE GO!

In de komende weken zal het druk worden met het ringen van roofvogel- en uilenpullen. Vorige week had ik al een leuk voorproefje met 29 jonge steenuilen van 7 nesten. Maar nu komen ook de torenvalken en de kerkuilen er bij.

Vanochtend werd het eerste nest met 5 jonge torenvalken geringd, waarschijnlijk dit jaar de vroegste broeders van de regio Zwolle. De meeste torenvalken hebben dit jaar 5 eieren, slechts een aantal paren hebben 6 eieren. En terwijl de jongen vandaag ca. 18 dagen oud waren begon een ander paar torenvalken vorige week pas met de eileg.
Ook de eerste jonge kerkuilen kregen ringen. Van dit nest was bekend dat er jongen waren maar niet hoe oud. Er bleken zes jongen te zijn in leeftijd oplopend van 8 tot 24 dagen oud. De oudste vier konden worden geringd, voor de jongste twee komen we nog een keer terug om geen scheve gezichten te krijgen :)

     Vijf jonge torenvalken van ca. 18 dagen oud. Het eerste ei werd hier ongeveer op 10 april gelegd.

 Zes jonge kerkuilen, van links naar rechts 25, 22, 19, 16, 11 en 8 dagen oud.

BONUS-EI

Het seizoen van de torenvalken kwam laat op gang waarbij het gemiddelde legbegin op de zand- en kleigronden veel vroeger is vergeleken met het legbegin van de paren in de veen/weidegebieden.

Met de nu bekende gegevens zijn de torenvalken op de zand- en kleigronden (zuid- en oostelijk gebied rond Zwolle) rond 25 mei begonnen met de eileg. Een vroege uitschieter begon op 10 april, die had vanochtend al jongen van ruim een week. Ca. twee derde van de paren hebben 5 eieren en één derde 6 eieren. Met één uitschieter die 7 eieren in het nest heeft liggen! Niet echt voor de hand liggend in een jaar waarbij de veldmuizen niet talrijk lijken te zijn.

Ten noorden van Zwolle (o.a. Mastenbroekerpolder) is de eileg gemiddeld pas op 12 mei begonnen. Bij de laatste controle op 14 mei waren nog niet alle paren begonnen met de eileg en de nesten zijn hier nog niet gecontroleerd op het voltallig legsel.

Hoewel de torenvalken laat arriveerden is het aantal aanwezige paren zeker niet minder vergeleken met vorig jaar.

  Een nest met 7 torenvalk eieren gefotografeerd via de spiegel (foto Herma van Gerner)

SIX-PACK

De eerste controleronde van de steenuilen zit er deels op en het lijkt een goed seizoen te worden.
Veel steenuilen zitten nog op eieren maar er zijn er ook die dit jaar vroeg begonnen zijn met broeden. Zo troffen we vanavond in een nog niet eerder bezette nestkast een vrouwtje steenuil aan met zes al redelijke grote jongen! Weer 7 ringen van de streng :)

 

Zes jonge steenuilen 13 - 16 dagen oud.

GIRL POWER

Gisteren de eerste nesten met jonge slechtvalken geringd, toevallig in twee vestigingen van Forfarmers; Hendrix Zwolle en Lochem. Ook in beide nestkasten 4 jongen en in allebei 3 vrouwtjes en 1 mannetje.

In Zwolle ging het iets anders dan gebruikelijk. Het vrouwtje weigerde namelijk de nestkast te verlaten en bleef voor de jongen staan om ze te verdedigen. Iedere poging die ik deed om haar de kast uit te krijgen werd met een felle haal van een klauw afgewezen. Dus mocht zij ook mee naar de ringtafel!
Ze woog ruim 1100 gram, waarvan veel spiermassa. Een indrukwekkende vogel, zo in de hand.
Deze vogel was al geringd. Ze is in 2010 geboren in Düsseldorf. Nadat zij gewogen en bemeten was kon ze weer los en waren de jongen aan de beurt.
De jongste was 20 dagen oud en de oudste 23 dagen; 3 vrouwtjes en 1 mannetje. Bij het terugzetten in de nestkast hing het vrouwtje al weer dreigend voor de opening. Nu hield ze afstand...
In Lochem ging het er een stuk rustiger aan toe. Geen ouders bij de nestkast en hier ook 3 vrouwtjes en 1 mannetje.

De vier jonge slechtvalken bij Hendrix-Forfarmers in Zwolle. 

Het mannetje van het nest bij Forfarmers in Lochem.

Het vrouwtje geboren in 2010 in Düsseldorf.

     Bij het terugzetten van de jongen bleef het vrouwtje op afstand.

STEENGOED

Afgelopen week zijn we begonnen met controle van de steenuil nestkasten. In de nestkasten waar we hoopten steenuilen aan te treffen zaten ze ook! In één kast een teleurstelling omdat er één koud ei in lag en rond de boom veertjes van een volwassen steenuil. Die was dus helaas gepredeerd...
Maar ook twee nestkasten met vijf eieren en dat is natuurlijk heel goed!
Hopelijk leveren de controles van de overige nestkasten ook nog het één en ander op.

 Een leuk succes. Deze kast werd in februari geplaatst en er liggen nu eieren in!

Een nest met vijf eieren van een steenuil. Naast muizen stond er ook merel op de menukaart. 

BEETJE LAAT

De torenvalken lieten dit jaar lang op zich wachten. Begin april waren veel nestkasten nog niet bezet. Ook veel buizerds zijn wat later dan gemiddeld. Dit zijn beide soorten die voor hun voedsel deels of in grote mate afhankelijk zijn van veldmuizen. Sperwers hebben niet zo veel met muizen en trekken hun eigen plan.

Eergisteren en vandaag hebben we een deel van het inventarisatiegebied gecontroleerd. Totaal 23 nestkasten van torenvalken. Hiervan waren er 21 bezet, waarvan 2 met een volledig legsel, 6 met een incompleet legsel en 13 nog zonder eieren. Twee haviknesten gecontroleerd met resp. 4 en 7 eieren... Bij het nest met 7 eieren liggen waarschijnlijk 3 of 4 nijlganseieren in het nest.
Ook de eerste 4 sperwernesten gecontroleerd; 1 x 6, 2 x 3 en 1 x 0 eieren. Eén buizerdnest gecontroleerd omdat die mooi laag zat; 1 ei. (mogelijk nog aan het leggen)
En een vrouwtje buizerd met kleurring naast het nest kunnen fotograferen. Deze werd in maart 2012 op dezelfde plaats als adult gevangen en geringd.
Van grote afstand een foto gemaakt van de slechtvalknestkast op de zendmast bij Zwolle-noord. Vaag is het vrouwtjes slechtvalk te zien die waarschijnlijk jongen warm staat te houden.
Het was een perfecte koningsdag :)

 Vrouwtje buizerd, geringd als adult in 2012 bij dezelfde broedplaats

Dit vrouwtje slechtvalk houdt de jongen warm